Vragen die mensen echt stellen

Wat is dit, in één zin?

Een ontwerp van een EU-wet waaronder bedrijven waarvan de waarde overweldigend uit machines komt in plaats van uit mensen, eenmalig aandelen ter waarde van 3 % van zichzelf zouden uitgeven aan een fonds dat gelijk toebehoort aan elke volwassen EU-burger.

Krijg ik geld? Hoeveel, en wanneer?

Uiteindelijk, en eerlijk gezegd: niet snel. Het fonds bouwt eerst een belang op en keert uit wat dat belang opbrengt, volgens de wet. Uitkeringen in de eerste jaren liggen met opzet dicht bij nul, omdat het fonds zijn kapitaal in stand moet houden voordat het iets uitkeert. Het doel dat in de wet staat, is dat het tegoed achter de aanspraak van elke burger binnen een generatie de orde van zes maanden mediaan besteedbaar inkomen bereikt. Op de eigen gepubliceerde aannames van de wet betekent dat jaarlijkse uitkeringen die van bijna niets groeien naar enkele honderden euro's over tientallen jaren, en veel meer alleen als automatisering de economie veel sterker verandert dan vandaag. De simulator toont de eerlijke curve voor elke aanname die je kiest. Wie je snel geld belooft uit dit plan, misleidt je, en de wet zelf zegt dat ook.

Is dit een belasting?

Nee, en het verschil is het hele ontwerp. Een belasting neemt geld en stopt het in een overheidsbegroting, waar het wordt uitgegeven en elk jaar opnieuw wordt onderhandeld. Dit neemt nieuw uitgegeven aandelen, nooit geld, stopt ze in een fonds waar geen enkele overheidsbegroting aan kan komen, en dat fonds behoort rechtstreeks aan de burgers toe. Er loopt geen geld door enige schatkist. Een bedrijf betaalt helemaal niets totdat zijn eigen eigenaren verzilveren.

Welke bedrijven zouden betalen?

Alleen bedrijven die door een harde, gepubliceerde toets komen: minstens 75 miljard euro waard, actief in minstens drie EU-landen, en minstens tachtig keer zoveel waard als wat zij hun mensen per jaar betalen. Dat laatste getal is het kenmerk van productie zonder mensen. Op de cijfers van vandaag komen wereldwijd ruwweg negen bedrijven erdoor, waaronder de grote AI-laboratoria en chipontwerpers. Je werkgever, je bakker en elk gewoon bedrijf, ook elk groot gewoon bedrijf, komen er niet bij in de buurt: zelfs de meest geautomatiseerde arbeidsintensieve bedrijven halen ongeveer dertig keer de loonsom. De groep groeit alleen als de machine-economie groeit.

Vernietigt dit banen, of jaagt het innovatie weg?

De prikkels wijzen de andere kant op. Een bedrijf ontsnapt aan de toets door mensen in dienst te nemen en te betalen, en dat is precies wat de wet toch al wil. Het is niets verschuldigd terwijl het bouwt, investeert en groeit, en deelt pas waarde op het moment dat zijn eigen eigenaren die waarde voor zichzelf in geld omzetten. De aanspraak is 3 % en komt precies één keer per bedrijf.

Vertrekken bedrijven dan niet gewoon uit de EU?

De verplichting volgt uit verkopen aan Europeanen, niet uit gevestigd zijn in Europa. Een bedrijf uit Delaware of Singapore dat miljarden verdient op de EU-markt valt eronder; de EU verlaten betekent de 450 miljoen klanten van de EU opgeven, en 97 % van iets groots is meer waard dan 100 % van iets zonder hen. EU- en niet-EU-bedrijven worden identiek behandeld, dus er valt geen discriminatie aan te klagen, en de aandelen van het fonds dragen geen stemrecht, dus geen enkele overheid krijgt zeggenschap over wie dan ook.

Wie beheert het fonds? Kunnen politici het plunderen?

Niemand bestuurt er bedrijven mee: de aandelen van het fonds kunnen nooit stemmen, nooit bestuurszetels innemen en nooit enig bedrijf iets opdragen; dat staat in de wet en is een voorwaarde van het hele ontwerp. Wat plunderingen betreft: het ontwerp is geschreven door mensen die precies hebben bestudeerd hoe overheden pensioenfondsen hebben geplunderd in Polen en Hongarije en elders hebben afgebouwd, en het stelt daar aanspraken tegenover die persoonlijk eigendom zijn, geen begrotingsposten: zij kunnen niet worden afgepakt, omgeleid, door de staat beleend of aan een schatkist overgedragen. De bezwarenpagina zet de plunderingsgeschiedenis voluit uiteen, in haar sterkste vorm, voordat een tegenstander dat doet.

En als AI klein blijft en de grote verandering nooit komt?

Dan gebeurt er bijna niets, en dat is de bedoeling. De toets wijst bijna geen bedrijven aan in een wereld waarin waarde nog uit mensen komt, en de wet verplicht de Commissie om elke drie jaar het bewijs te toetsen en voor te stellen de regels af te bouwen als de premisse onjuist blijkt. Het instrument is gebouwd om ertoe te doen in de wereld waarin machines echt het meeste werk overnemen, en om te vervagen in de wereld waarin dat niet gebeurt. De economie die het zelf oplost, mag het zelf oplossen.

Wat moet ik nu doen?

Niets, en wantrouw iedereen die iets anders zegt. Er wordt niets verzameld: geen handtekening, geen e-mailadres, geen geld. Als het initiatief ooit formeel wordt geregistreerd, gebeurt het ondertekenen op het eigen officiële systeem van de Europese Commissie, nooit op deze site. Wat vandaag helpt, is iets anders: lees het, bestrijd het en, als je zou overwegen een van de zeven organisatoren te zijn die een initiatief wettelijk nodig heeft, zeg dat dan op de pagina meedoen.

Wie zit hierachter, en wie betaalt dit?

Tot nu toe één persoon, met naam genoemd op de pagina over, die de hosting persoonlijk betaalt. Geen organisatie, geen giften, geen politieke partij, geen bedrijfsgeld, en de volledige tekst van de wet, haar geschiedenis en elke review die haar heeft aangevallen zijn openbaar in een open repository. Verandert dat, dan zeggen de al gepubliceerde regels dat elke euro moet worden gemeld.